Bref résumé
Guda (van Rennenberg), abbesse, et le couvent de l'abbaye de Thorn, d'une part, et Willem van Buggenum, curé de Beek, d'autre part, concluent en présence de maître Pieter van Awans, notaire public, un accord sur les dîmes à Beek et demandent l'approbation et la confirmation de cet arrangement à l'évêque de Liège ; le chapitre cathédral de Liège cosigne à la demande des deux parties.
Texte latin de la charte
Ina nomine Domini, amen.
Reverendo in Christo patri domino Hugoni, Dei gratia Leodiensi episcopo, ac ipsius vicariis in spiritualibus et omnibus aliis ad quos presentes littere pervenerint, Guda, Dei patientia abbatissa, totusque conventus monasterii de Thoren, ordinis sancti Benedicti, Leodiensis dyocesis, necnon magister Wilhelmus de Bughenheym, investitus ecclesie de Beke iuxta Brede in Campinia, eiusdem dyocesis, notitiam veritatis cum salute.
Humilis doctrina Magistri humiles instruxit discipulos salem et pacem habere, ut pacis lenitas salem sapientie mulceat et sal sapientie pacis condat lenitatem.
Eapropter nos iuxta doctrinam Domini pacem perpetuam affectantes et omnem occasionem future discordie repellere a nobis et nostris successoribus cupientes, tenore presentium litterarum pro nobis et nostris successoribus profitemur quod a tempore a quo memoria non existit, nos abbatissa et conventus predicti et alie abbatisse que ante nostra tempora Thorensi monasterio prefuerunt, unacum dicto conventu coniunctim nomine et ratione dicti conventus pacifice possedimus et adhuc pacifice possidemus in presenti grossas et minutas decimas, tam novales quam antiquas, pro duabus partibus in tota parrochia dicte ecclesie de Beke, excepta grossa decima octo bonuariorum terre vel circiter que dicitur Kerkelant, in eadem parrochia iacente, cuius quidem ecclesie de Beke ius patronatus ad nos abbatissam predictam dinoscitur pertinere et quod investitus eiusdem ecclesie de Beke et sui predecessores grossam decimam de dictis octo bonuariis terre integraliter necnon decimas alias dicte parrochie grossas et minutas, novales et antiquas pro tertia parte, oblationes et iura alia usque nunc pro sua portione habuerunt et tenuerunt ab antiquo et eis contenti fuerunt.
Et omnia premissa et singula vera esse nos magister Wilhelmus, investitus predictus dicte Bekensis ecclesie, pro nobis et nostris successoribus recognoscimus per presentes, protestantes bona predicta que nos et nostri predecessores habuimus et habemus valentia annuatim triginta libras parvorum Turonenses nigrorum sufficere nobis ad onera parrochialia plenarie supportanda. Consentimusque spontanee nos partes predicte pro nobis et nostris successoribus et amicabiliter componimus et etiam ordinamus quod nos abbatissa et conventus predicti coniunctim et que nobis sunt in eodem monasterio successure dictas decimas, tam novales quam antiquas, grossas et minutas dicte parrochie pro duabus partibus, excepta decima octo bonuariorum terre predictorum, habeamus in posterum et percipiamus pacifice et quiete; ipsa decima dictorum octo bonuariorum terre integraliter ac decimis aliis, grossis et minutis, novalibus et antiquis dicte parrochie pro tertia parte cum oblationibus et iuribus predictis nobis investito et nostris successoribus reservatis, quibus nos investitus et successores nostri debemus esse contenti. Promittimusque nos partes predicte ad invicem pro nobis et nostris successoribus, stipulantes fide a nobis prestita corporali, quod premissa omnia et singula observabimus nec una pars alii litem vel controversiam seu etiam questionem movebit in futurum occasione premissorum, per se vel alterum, de iure vel de facto, sed omnia et singula supradicta perpetuo firma, grata et rata habebimus et tenebimus nec contra ea faciemus vel veniemus aliqua ratione vel causa.
Et ut premissa omnia perpetuam obtineant firmitatem supplicamus vobis, reverende pater domine Leodiensis .. episcope, seu vestris vicariis predictis ut predictam nostram compositionem et ordinationem propter bonum pacis et ad vitandam inter nos et successores nostros contentionis seu discordie materiam ratificare et confirmare velitis.
In quorum testimonium et munimen presentibus litteris quas per infrascriptum notarium publicum scribi et eius signo consueto signari mandavimus, sigilla nostra duximus apponenda unacum quibus sigillum ecclesie Leodiensis ad causas eisdem litteris appendi postulamus.
Actum apud Thoren, in aula inferiori domus dicte .. abbatisse sub anno Nativitatis Domini millesimo ducentesimo nonagesimo nono, indictione duodecima, vicesima quinta die mensis maii, presentibus Iohanne de Baex, investito ecclesie parrochialis de Thoren, Ludovico et Ruchero, capellanis in dicto monasterio Thorensi, presbiteris, Wilhelmo de Hers et Henrico dicto de Rulemundeb, matriculariis dicte parrochialis ecclesie de Thoren, vocatis ad premissa testibus et rogatis.
Et ego magister Petrus de Awans, clericus, imperiali publicus auctoritate notarius, predictis professioni, recognitioni, protestationi, consensui, compositioni et ordinationi, promissioni, stipulationi et supplicationi, factis a dictis partibus, unacum dictis testibus interfui, dictas promissiones et stipulationes a dictis partibus recepi ac de mandato dictorum abbatisse et conventus monasterii de Thoren et dicti magistri Wilhelmi, investiti dicte ecclesie de Beke, predicte dyocesis, presens publicum instrumentum confeci, cui unacum eorum sigillis et ecclesie Leodiensis ad causas sigillo ab eis postulato, signum meum consuetum apposui rogatus.
Et nos capitulum ecclesie Leodiensis ad postulationem dictorum abbatisse et conventus monasterii de Thoren et dicti magistri Wilhelmi, investiti dicte ecclesie de Beke, predicte dyocesis, nobis relatam per dictum no[tarium] publicum a nobis ad hoc destinatum, cui fidem adhibemus in hac parte, presenti publico instrumento manu et signo dicti notarii confecto et signato, sigillum ecclesie nostre Leodiensis ad causas unacum eorum sigillis duximus apponendum.
a vergrote en versierde initiaal A.
b aldus A.
Traduction en néerlandais
Guda, abdis, en het convent van de abdij van Thorn, alsmede meester Willem van Buggenum, pastoor van Beek bij Bree in de Kempen, maken aan Hugo, bisschop van Luik, en aan zijn plaatsvervangers bekend dat zij met deze oorkonde verklaren dat Guda en haar voorgangsters in de abdij van Thorn gezamenlijk met het convent zolang men zich kan heugen tot nu toe de grote en kleine tienden, zowel de novale als de oude, voor twee derden in de hele parochie van Beek vreedzaam hebben bezeten, met uitzondering van de grote tiend van ongeveer acht bunder land, Kerkelant geheten, in die parochie gelegen, van welke kerk het patronaatsrecht aan de abdis van Thorn toebehoort. De pastoor van Beek en zijn voorgangers hebben en houden van oudsher integraal de grote tiend uit die acht bunder, alsmede voor één derde de andere grote en kleine tienden van de parochie van Beek, de novale en de oude, met de giften en andere rechten, en zij zijn daarmee tevreden. En Willem heeft voor hem en zijn opvolgers erkend dat dit waar is, waarbij hij openlijk verklaart dat de genoemde goederen die hij en zijn voorgangers hebben ter waarde van 30 pond kleine zwarte Tournoois per jaar, ruim volstaan om de parochiale lasten en verplichtingen te bestrijden. Beide partijen zijn vriendschappelijk overeengekomen en bepalen dat abdis en convent van Thorn gezamenlijk en degene die na hen in het klooster zullen zijn voor twee derden de genoemde grote en kleine tienden van de parochie van Beek, zowel de novale als de oude, in de toekomst zullen hebben en vredig heffen, met uitzondering van de tiend van de voornoemde acht bunder. Deze laatstgenoemde tiend van acht bunder is integraal, en de andere tienden, de grote, kleine, novale en oude, voor één derde deel, met de giften en de rechten voorbehouden aan de huidige pastoor Willem en zijn opvolgers, waar ze tevreden moeten mee zijn.
Beide partijen beloven dat zij alles zullen naleven en dat hierover geen controverse of betwisting zal worden aangegaan in de toekomst, noch door hen noch door een ander, van rechtswege of feitelijk, maar dat ze alles voor bekrachtigd zullen houden en hiertegen niets zullen doen.
Abdis en convent én Willem vragen aan de bisschop van Luik en zijn plaatsvervangers om deze overeenkomst te ratificeren en bevestigen.
Zij hebben dit door een openbaar notaris laten opschrijven en doen publiceren en hebben hun zegels aangehangen, samen met het zegel ten zaken van de kerk van Luik.
Gedaan te Thorn, in de lagergelegen aula van het huis van de abdis van Thorn, op 25 mei 1299, in aanwezigheid van: Jan van Baexem, pastoor van de parochiekerk van Thorn,
Lodewijk en Rutger, kapelaans in de abdij van Thorn, priesters, Willem van Hers en Hendrik van Roermond, kosters van de parochiekerk van Thorn, hiertoe als getuigen gevraagd.
Meester Pieter van Awans, clericus, openbaar notaris, was samen met de genoemde getuigen bij deze overeenkomst, gedaan door beide partijen zoals hiervoor opgesteld, en heeft de beloftes en bepalingen van de genoemde partijen ontvangen en op bevel van abdis en convent van Thorn én van meester Willem, pastoor van Beek, een openbaar instrument opgemaakt, waaraan hun zegels en het zegel ten zaken van de kerk van Luik hing, en hij heeft er zijn notaristeken op aangebracht.
Het kapittel van Luik heeft op verzoek van abdis en convent én van Willem dit gewaarmerkt openbaar notarieel instrument ook bezegeld met het zegel ten zaken.
Nadere toelichting
Lees meerGuda (van Rennenberg), abdis, en het convent van de abdij van Thorn enerzijds en Willem van Buggenum, pastoor van Beek, anderzijds sluiten ten overstaan van meester Pieter van Awans, openbaar notaris, een overeenkomst inzake tienden te Beek en vragen goedkeuring en bevestiging van deze regeling aan de bisschop van Luik; het kathedrale kapittel van Luik bezegelt op verzoek van beide partijen mede.
Origineel
A. Maastricht, HCL, toegangsnr. 01.187A, archief Vrije Rijksheerlijkheid Thorn, inv. nr. 83.
Aantekeningen op de achterzijde: 1o door 14e-eeuwse hand: Pastorem de Beke. – 2o door 15e-eeuwse hand: De Beke, a b. – 3o door 17e-eeuwse hand: Concordia inter dominam abbatissam et capitulum Thorensem ex una et pastorem de Beeck prope Bree super decimis novis et antiquis, 1299, Q doorgestreept. – 4o door 18e-eeuwse hand: B.
Bezegeling en bekrachtiging: vier bevestigingsplaatsen voor de aangekondigde zegels van de abdis van Thorn, het convent van Thorn, Willem van Buggenum, pastoor van Beek, en het kapittel van Luik (LS1, LS2, LS3 en LS4), en voorzien van het signet van notaris Pieter van Awans.
Afschriften
[B]. 1302 maart 9, niet voorhanden, maar bekend uit C, vidimus door Adolf, bisschop van Luik, van [A]. – C. 18e eeuw, Ibidem, toegangsnr. 01.187B, archief Vrije Rijksheerlijkheid Thorn, inv. nr. 1629 = Codex of cartularium IV, 992-1762 (band notariële afschriften abdij Thorn), p. 63-65, eenvoudig afschrift, naar [B]. – D. 18e eeuw, Ibidem, toegangsnr. 01.187B, archief Vrije Rijksheerlijkheid Thorn, inv. nr. 1629 = Codex of cartularium IV, 992-1762 (band notariële afschriften abdij Thorn), p. 71-72, eenvoudig afschrift, naar [A]. – E. 18e eeuw, Ibidem, toegangsnr. 01.187B, archief Vrije Rijksheerlijkheid Thorn, inv. nr. 1629 = Codex of cartularium IV, 992-1762 (band notariële afschriften abdij Thorn), p. 73-75, eenvoudig afschrift, naar [B].
Uitgave
Niet eerder uitgegeven.
Regest
Habets, Archieven Thorn, I, 79-80, nr. 83.
partenaires
donateurs
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/6375568153a24e8009e0995f_Rosas%20Donamus%20logo.png)
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/6412e7337a9929cb3545836e_Cultuurfonds_RGB_zalm.png)
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/631b1d4858283608ff954ce4_untitled.jpg)
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/6308c0843f06ab3a58448921_logo%20nieuw%20(1).png)
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/631b1d793e54dc513b5714f6_Schermafbeelding%202022-09-09%20om%2013.02.00.png)
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/63c6ab7685d990e907d8a23b_Logo%20Maasgouw%20PNG.png)
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/63c6abce72f4f43c0bbe5430_Middel%201%404x-100.jpg)
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/63c92dfafa53962c7fa6127b_VvT-logo-liggend.jpg)
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/64b6a8ea30a6ef6309e4062d_logo-bvm_350px-300x249.png)
![](https://cdn.prod.website-files.com/62973b90c0e14051fc44f129/6308bffe700405304e166b0b_108b0964-816b-4781-9fbb-7bb99ba4f619.jpg)